Header Ads

Wielka Noc - przesilenie zimowe

Raz w roku nadchodzi taki czas gdy zawieszona między życiem a śmiercią jesienna ziemia pokrywa się śnieżną pierzyną pod którą zapada w kilkumiesięczny, zimowy sen będący czasem odpoczynku dla wyczerpanej po wzmożonej, jesiennej pracy ziemi oraz użytkujących ją ludzi. Odpoczynek ten potrwa aż do następnego roku gdy pod wypływem ciepłych, promieni wiosennego Słońca na nowo obejrzymy cud narodzin przyrody.

Znaczenie świąt Wielkiej Nocy
Zima to ostateczne zwycięstwo mroku, zimna i ciemność, które swoje apogeum osiąga  w momencie zimowego przesilenia słonecznego, po którym to do łask powróci prawowity pan i władca nieba - niezwyciężone Słońce niosące ze sobą ciepło i światło. Najdłuższa noc w roku - noc przesilenia zimowego na której datę przypadają święta Wielkiej Nocy jest szczególnym i wyjątkowym czasem zwiastującym wielkie zmiany i wydarzenia zachodzące w świecie przyrody, jest także wyznacznikiem końca jesieni i starego roku oraz początku nowej pory roku - zimy i nowego roku kalendarzowego. Święta wielkanocne są również kulminacją obrzędowego roku naturowierców a zarazem rozpoczęciem i przygotowaniem do nowego roku obrzędowego. W czasie świąt zimowego przesilenia ostatecznie żegnamy dotychczasową jesień witając jednocześnie zimę oczekujemy nadejścia nowego roku niosącego nowych doznań, przygód, wyznań i możliwości, a także przygotowujemy się na spędzenie przyszłych kilku miesięcy wśród powszechnie zalegającej pokrywy śnieżnej oraz niskich temperatur powietrza. Święte napawają nas jednak optymizmem, a to za sprawą jednego wyjątkowego wydarzenia, którym jest zwycięstwo światła nad ciemnością następując po przesileniu zimowym. Wydarzenie to daję nam nadzieję na szybkie skończenie i przeżycie surowej zimy oraz otwiera zziębnięte serca na wspólną pomoc, która jest jak najbardziej wskazana w zimowej porze. Mimo iż otacza nasz szarówka oraz szybki zmierz grudniowego wieczoru, to niebawem wraz z nastaniem nowego roku rychło znacznie przybywać światła odrodzonego Słońca, a krótki dotąd dzień zacznie przybierać po kolei dodatkowym sekund, minut i godzin. Zjawisko to będziemy obserwować do momentu przesilenia letniego, w którym to Słońce osiągnie apogeum swojej siły.

Symbolika świąt Wielkiej Nocy
Zimowy sen w którym pogrążała się ziemia pod wpływem niekorzystnych warunków atmosferycznych sprawiał, że obumierało dotychczasowe życie ustępując miejsca wszech otaczającej ciszy wypełnianej jedynie gwizdem i świstem zawiei i zamieci śnieżnych. Wszystko to sprawiało, że ów zimowy sen ziemi rozumiany był przez ówczesnych ludzi jako nastanie czasu śmierci. Nic dziwnego, że wyobrażali oni sobie dusze zmarłych przodków wędrujące w czasie długich zimowych wieczorów pośród zasypanych śniegiem opustoszałych dróg, pól, łąk i lasów. Dodatkowo panujący chłód kojarzony mógł być z zimnem i chłodem ciała zmarłego człowieka. Wobec tego czas zimowego świętowania bogaty jest w zaduszną symbolikę wyrazem której jest stawianie pustego talerza na świątecznym stole, z którego pierwotnie miały pożywić się dusze zmarłych przodków i członków rodziny, a także chowanie siana pod obrusem i ścielenie słomy. Dalsza symbolika świąt wielkanocnych wiąże się z aspektem odrodzenia Słońca oraz jego pozornej wędrówki, której wynikiem zmiany zachodzące na Ziemi. Wobec tego mamy dwanaście potraw odpowiadających dwunastu miesiącom roku, lampki i gwiazdę zawieszaną na świątecznym drzewku na znak zwycięstwa Słońca, zieloną choinkę symbolizującą życie oraz stawiane dawniej w czterech kątach izby cztery snopy pełne zboża, które poniekąd odpowiadają czterem porom roku i czterem etapom życia.

Tradycje świąt Wielkiej Nocy
Świąteczne ucztowanie trwające nieprzerwanie cztery dni (21.12 - 24.12 ) zaczynamy w dniu przesilenia zimowego, w chwili gdy na niebie rozbłyśnie pierwsza gwiazda zwiastująca wesołą nowinę. Pierwszemu dniu świąt towarzyszy uroczyste ubieranie świątecznego drzewka, następnie znakiem zimowego czasu - opłatkiem dzielimy się  ze wszystkimi członkami rodziny, otwierając w ten sposób serca przebaczamy winy i dokonujemy wspólnego pojednania i wzmocnienia więzi rodzinnych. Obchodom drugiego dnia świąt towarzyszą odwiedziny najbardziej wyczekiwanego gościa w roku - Dziadka Mroza niosącego wór pełen prezentów, po którym następuje uroczyste powitanie zimy. Natomiast obchody dwóch pozostałych dni świątecznych skupiają się na hucznym świętowaniu zwycięstwa Słońca, dokonujemy wtedy symbolicznego wygaszenia starego ognia i rozniecenie nowego, a także przyjmuje liczne grupy gwiazdorów niosących wesołą nowinę i składających serdeczne życia. Na zakończenie świątecznych obchodów i oderwanie się od suto nakrytego stołu organizujemy świąteczny kulig w gronie najbliższych i rodziny. 

Etymologia nazwy i pochodzenie świąt wielkanocnych
Święta Wielkiej Nocy są świętem o charakterze solarnym i lunarnym, ich nazwa odnosi się do wielkich zmian i wydarzeń oraz nastaniu wielkiej, czyli najdłuższej nocy w roku, które mają miejsce w momencie przesilenia zimowego przypadającego na 21 - 22 grudnia. Drugą nazwa świąt - Gwiazdka popularnie wykorzystywana jest zwłaszcza przez dzieci, a pochodzi ona od tak zwanej pierwszej gwiazdki rozpoczynającej świąteczny okres. Same święta wywodzą się ze starych, pierwotnych i pogańskich czasów, gdy w okresie zimowym hucznie obchodzona uroczystości świąteczne na część Boga Słońca, takim przykładem są słowiańskie Szczodre Gody zwane także Świętem Zimowego Staniasłońca.

Brak komentarzy

Obsługiwane przez usługę Blogger.